Türkiye Altın ve Mücevherat Sektörü Derneği (TÜİD) Başkanı Mustafa Kamar, sektördeki olumsuz durumu vurguladı. Sektör, ihracat ve istihdam konularında büyük kayıplar yaşıyor.
ALTIN VE MÜCEVHER SEKTÖRÜ KAYIPLARLA MÜCADELE EDİYOR
Türkiye altın ve mücevherat sektörü, geçmişte dünyanın en yüksek ihracat payına sahip sektörlerinden biri olmasının ardından tarihinin en zorlu döneminden geçiyor. Bu yıl, ilk 10’a dahi giremeyen sektör, büyük sıkıntılarla karşı karşıya. Nefes’ten Şehriban Kıraç’ın haberine göre, son iki yılda 20 yıllık kazanımlarını kaybeden sektör, istihdamın yüzde 25’ini kaybetmiş durumda. Yurtdışına firma taşıma sayısı ise 200’ü geçmiş durumda.
Mustafa Kamar, TÜİD Başkanı olarak yaptığı açıklamada, “2023 yılından bu yana devam eden kota uygulamasının yanında Dahilde İşleme Rejimi (DİR) ve yüzde 3’lük döviz dönüşüm desteği gibi alanlarda suistimal edenlerin cezasının, bizim sorumluluğumuz olmamasına rağmen bizim üzerimize kesildiğini belirtti. Artık bu duruma bir son verilmesi gerektiğini ifade ederek, “Eğer önlem alınmazsa sektör olarak çok kötü günler bizi bekliyor” şeklinde konuştu.
FİRMALARIN ÜRETİMİ YURTDIŞINA KAYIYOR
Kamar, Kuyumcukent’te düzenlediği toplantıda, bazı firmaların üretimlerini Çin, Dubai ve Malezya gibi ülkelere taşıdığını belirtti. “20-25 firma Dubai’ye geçti. Şu anda dükkanlar bomboş, atölyeler sadece 15 gün çalışıp 15 gün tatil yapıyor. Son iki yılda kapanan mücevher üreticisi ve ihracatçısı sayısı 200’ü aştı ve yaklaşık 15 bin kişi işini kaybetti. Sektörde 40 bin çalışanı olan 6 bin firma bulunuyor. İşten çıkarmalar artarak devam ediyor. Yıl sonunda durumun daha da kötüleşmesi bekleniyor” dedi.
Kamar, altının kilogram fiyatının yurtdışında 130 bin dolar iken Türkiye’de 140 bin dolar seviyesinde olduğunu belirterek, “Ülkemizdeki yüksek fiyat algısı, turist satışlarını olumsuz etkilerken, sosyal medyada ‘Türkiye’den altın al, tatilini bedavaya getir. 100 gram altın al, bin dolar kazan’ şeklinde paylaşımlar dolaşıyor” şeklinde konuştu.
İHTİLAL EDİLEN DİR VE DÖVİZ DESTEĞİ
Mustafa Kamar, Dahilde İşleme Rejimi’nin ihlal edildiğini ve ülkeye 6 ton altın sokulduğunu, bu rakamın eylülde 14 tonu aştığını açıkladı. Kamar, “Eylül ayında kimlerin bu altınları getirdiğine bakılmalı. Yüzde 3 döviz desteği için hayali ihracatlar yapıldı. 2023’ten sonra kurulan şirketlerin faaliyetlerine dikkat edilmeli. Mevzuatı ihlal edenlerin kim olduklarını devlet bilmekte. En çok ihracat yapan 10 mücevherci firmanın sadece 3’ünün gerçek anlamda ihracat yaptığını görüyoruz. Diğerleri ise sadece altın getirip götürüyor. Bu 10 firma sektörü olumsuz etkiliyor ve eğer duruma müdahale edilmezse sektör tamamen yok olacak” şeklinde konuştu.
Kamar ayrıca kuyumcuların altına ulaşmada zorluk çektiğini ve gümrüklerde kötü muameleye maruz kaldıklarını da ekledi.
SEKTÖRÜN BEKLENTİLERİ
- Sistemin fabrika ayarlarına geri dönerek altına dayalı enflasyon muhasebesine geçilmeli.
- Stok affı çıkarılmalı.
- Altın ithalatında kota uygulaması kaldırılarak mevzuat eski haline getirilmeli.
- Firmalar ihracat ettikleri kadar altın serbestçe ithal etmeli.
- Merkez Bankası’nın altın ithalatı ayrı bir başlık altında gösterilmeli.
- Bireysel yatırım amaçlı ürünler için kalıcı bir çözüm bulunmalı.
- Kapasite kullanımı sıkı şekilde denetlenmeli.
- Mevzuatı ihlal edenler en ağır şekilde cezalandırılmalı.
